Το υπουργείο Οικονομικών όπως είναι αναμενόμενο παρακολουθεί τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή ,επεξεργαζόμενο διάφορα σενάρια για τις επιπτώσεις που μπορεί να έχει η ελληνική οικονομία που ως γνωστόν βασίζεται σε ποσοστό σχεδόν 100% σε εισαγωγές πετρελαίου και παραγώγων του όπως το φυσικό αέριο. Τα σενάρια έχουν να κάνουν κυρίως με το πόσο θα αυξηθεί το αργό πετρέλαιο (το μπρέντ της μαύρης θάλασσας κυρίως που ήδη έφτασε τα 80 δολάρια το βαρέλι) και λιγότερο το ελαφρύ αργό πετρέλαιο των ΗΠΑ, από το οποίο οι εισαγωγές είναι πιο λίγες. Αναφέρουν πως η αύξηση στα 80 δολάρια το βαρέλι δεν έχει προκαλέσει ιδιαίτερη αναστάτωση στις διεθνείς αγορές.
Υπάρχει βέβαια και η ελληνόκτητη ναυτιλία που αυτή την ώρα έχει ακινητοποιημένα στον κόλπο του Ορμούζ περί τα 150 δεξαμενόπλοια ,που βρίσκονται σε αναμονή.
Η Ελλάδα προμηθεύεται σχεδόν πάνω από το μισό πετρέλαιο των αναγκών της από πετρελαιοπαραγωγές χώρες της Μέσης Ανατολής (Ιράκ,Σαουδική Αραβία) ,και φυσικό αέριο από Ρωσία, Αζερμπαιτζάν και LNG από ΗΠΑ και Κατάρ.
Η κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή έχει ήδη σημάνει συναγερμό στο κυβερνητικό οικονομικό επιτελείο, το οποίο επεξεργάζεται σενάρια έκτακτης παρέμβασης – π.χ όπως το fuel pass το 2022 αλλά με αυστηρά εισοδηματικά κριτήρια ,το market pass για τρόφιμα και επιδότηση στους λογαριασμούς ρεύματος ανά κιλοβατώρα – σε περίπτωση που η ενεργειακή αναταραχή λάβει μόνιμα χαρακτηριστικά.
Ωστόσο η επαναφορά ενός επιδοματικού μέτρου όπως το fuel pass θα γίνει μόνον εφόσον η τιμή του αργού πετρελαίου ξεπεράσει για σημαντικό χρονικό διάστημα τα 100 δολάρια το βαρέλι ,γεγονός που θα πυροδοτήσει πληθωριστικές πιέσεις σε βάρος νοικοκυριών και επιχειρήσεων.
Το κρίσιμο όριο είναι η τιμή του πετρελαίου τύπου Brent Crude. Εάν ξεπεράσει και παραμείνει πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι για διάστημα άνω των 30 ημερών, τότε θεωρείται σχεδόν βέβαιο ότι θα πυροδοτηθεί νέο κύμα ακρίβειας, με άμεσες επιπτώσεις σε καύσιμα, ηλεκτρικό ρεύμα και μεταφορές.
Στόχος της κυβέρνησης είναι να αποφευχθεί ένα νέο πληθωριστικό σοκ που θα συρρικνώσει το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών και θα εκτροχιάσει τις δημοσιονομικές προβλέψεις.
Πηγές του υπουργείου οικονομικών λένε πως τα σενάρια ακραίων επιπτώσεων έχουν ενσωματωθεί και στον κρατικό Προϋπολογισμό του 2026 και αρκετά από αυτά διαχειρίσιμα εφόσον οι τιμές του αργού πετρελαίου και του φυσικού αερίου δεν ξεπεράσουν τα 80 δολάρια το βαρέλι ,οπότε ,στην αντίθετη περίπτωση, το κόστος από τις ενεργοβόρες βιομηχανίες και τις εφοδιαστικές αλυσίδες ,θα μετακυλιστεί στην κατανάλωση αυξάνοντας τον πληθωρισμό από 2,8% τον προηγούμενοι μήνα σε επίπεδα άνω του 4%,προσθέτοντας και ένα ενδημικό φαινόμενο την κερδοσκοπία..
Οι ίδιες πηγές αναφέρουν ,ως παράδειγμα ανθεκτικότητας έναντι εξωγενών κλυδωνισμών ,ανάλογες δύσκολες περιπτώσεις όπως στο πρόσφατο παρελθόν με την πανδημία και την ενεργειακή κρίση ,λόγω της πολέμου Ρωσίας και Ουκρανίας και των κυρώσεων στη Ρωσία, που αποτέλεσαν την απαρχή μετά το 2022 της έκρηξης του πληθωρισμού σε όλες τις Ευρωπαϊκές Χώρες και βέβαια στην Ελλάδα. Ολα θα κριθούν από την ένταση της κρίσης, στο πόσες κυρίως αραβικές χώρες θα εμπλακούν η θα αντιμετωπίσουν προβλήματα στη μεταφορά και διύλιση του αργού πετρελαίου και φυσικά η χρονική διάρκεια της σύγκρουσης αυτής.
Θάνος Πασχάλης
