Search

Τα Μονοπάτια Πολιτισμού από την Ελλάδα στους νικητές των Ευρωπαϊκών Βραβείων Πολιτιστικής Κληρονομιάς

187

Ανακοινώθηκαν από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και την Europa Nostra, το κορυφαίο ευρωπαϊκό δίκτυο για την πολιτιστική κληρονομιά, οι νικητές των Ευρωπαϊκών Βραβείων για την Πολιτιστική Κληρονομιά / Βραβείων Europa Nostra 2019.

Πρόκειται για τη διάκριση με το μεγαλύτερο κύρος στο συγκεκριμένο πεδίο, που χρηματοδοτείται από το Πρόγραμμα Creative Europe.

Οι 25 βραβευθέντες από 16 χώρες αναγνωρίσθηκαν για τα εντυπωσιακά τους επιτεύγματα στην αποκατάσταση, την έρευνα, τη μακροχρόνια προσφορά, και την εκπαίδευση, κατάρτιση και ευαισθητοποίηση. Ανάμεσα στους βραβευθέντες της τελευταίας αυτής κατηγορίας και το εξαιρετικό πρόγραμμα «Μονοπάτια Πολιτισμού» από την Ελλάδα.

Οι βραβευθέντες θα τιμηθούν στην υψηλού προφίλ Τελετή Απονομής των Ευρωπαϊκών Βραβείων για την Πολιτιστική Κληρονομιά, στις 29 Οκτωβρίου στο Παρίσι, κατά τη διάρκεια του Ευρωπαϊκού Συνεδρίου για την Πολιτιστική Κληρονομιά.

Τα Βραβεία Europa Nostra θα απονεμηθούν επίσης σε δύο εξαιρετικά επιτεύγματα πολιτιστικής κληρονομιάς από ευρωπαϊκές χώρες που δε λαμβάνουν μέρος στο πρόγραμμα της Ε.Ε. Creative Europe, την Ελβετία και την Τουρκία.

Οι πολίτες από όλη την Ευρώπη και τον υπόλοιπο κόσμο μπορούν να ψηφίσουν διαδικτυακά για το Βραβείο Κοινού και να προσελκύσουν υποστήριξη για το επίτευγμα ή τα επιτεύγματα από τη δική τους ή κάποια άλλη ευρωπαϊκή χώρα.

Ανάμεσα σε αυτούς τους αφοσιωμένους ανθρώπους και τις υποδειγματικές ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες για την πολιτιστική κληρονομιά, που επελέγησαν το 2019, βρίσκονται: η ιδιαίτερα ευαίσθητη αποκατάσταση του παρεκκλησίου της Ιεράς Σινδόνης στο Τορίνο, ενός μνημειώδους τόπου θρησκευτικής κληρονομιάς που καταστράφηκε από πυρκαγιά το 1997 και τώρα είναι ξανά προσβάσιμος στο κοινό∙ η ανάπτυξη ψηφιακού αρχείου για τους Ρομά, ενός διεθνώς προσβάσιμου χώρου με στόχο να καταστήσει ορατούς τον πολιτισμό και την ιστορία των Ρομά και να απαντήσει στα στερεότυπα με μία αντί-ιστορία ειπωμένη από τους ίδιους τους Ρομά∙ η προσήλωση μίας από τις παλαιότερες πολιτιστικές ΜΚΟ στην Ευρώπη στην προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς στη Νορβηγία για πάνω από 175 χρόνια∙ ένα εκπαιδευτικό πρόγραμμα για ειδικούς στην πολιτιστική κληρονομιά, εκτοπισμένους από τη Συρία, που υλοποιείται από ένα γερμανικό ινστιτούτο στην Κωνσταντινούπολη, λειτουργώντας σαν ένα δυνατό παράδειγμα για άλλες χώρες στην Ευρώπη και αλλού.

H Ευρωπαϊκή Επιτροπή και η Europa Nostra έχουν επίσης ανακοινώσει ένα Ειδικό Ευρωπαϊκό Βραβείο Πολιτιστικής Κληρονομιάς για να τιμήσουν την Πυροσβεστική Υπηρεσία του Παρισιού. Μαζί με τις αστυνομικές δυνάμεις και τους ειδικούς στην αποκατάσταση των μνημείων, οι πυροσβέστες της πόλης με γενναιότητα και επιδεξιότητα πάλεψαν με τις φλόγες που κατέστρεψαν τον Καθεδρικό Ναό της Παναγίας των Παρισίων, τη νύχτα της 15ης Απριλίου, και προστάτεψαν με επιτυχία την κύρια κατασκευή του μνημείου από την πλήρη καταστροφή, καθώς και τα ανεκτίμητα χειροτεχνήματα στο εσωτερικό.

«Αισθάνομαι ιδιαίτερη περηφάνια που συγχαίρω όλους τους νικητές των Ευρωπαϊκών Βραβείων Πολιτιστικής Κληρονομιάς / Βραβείων Europa Nostra 2019. Αυτοί οι ήρωες της πολιτιστικής κληρονομιάς – επαγγελματίες και εθελοντές από όλη την Ευρώπη – έχουν επιτύχει κάτι πραγματικά εκπληκτικό. Η δουλειά τους για την αποκατάσταση, τη διατήρηση, την υποστήριξη ή την προώθηση των μνημείων και των χώρων πολιτιστικής κληρονομιάς της Ευρώπης, καθώς και της άυλης κληρονομιάς της Ευρώπης, είναι της υψηλότερης δυνατής ποιότητας που μπορεί να φανταστεί κανείς. Τα Βραβεία είναι απόδειξη του τρομερού αντίκτυπου που τα προγράμματα πολιτιστικής κληρονομιάς έχουν στην οικονομία μας, το περιβάλλον μας, την κουλτούρα μας και την ποιότητα ζωής μας. Η ευρωπαϊκή πολιτιστική κληρονομιά είναι βασικό πλεονέκτημα για το μέλλον της Ευρώπης και την ευημερία μας. Αυτό είναι ένα σημαντικό μήνυμα για όλους τους πολίτες της Ε.Ε. και τους μελλοντικούς ηγέτες των ευρωπαϊκών οργανισμών, ενόψει των επερχόμενων ευρωπαϊκών εκλογών», δήλωσε ο Plácido Domingo, ο διάσημος τενόρος και Πρόεδρος της Europa Nostra.

«Η πολιτιστική μας κληρονομιά είναι ένας κοινός πόρος, μία κληρονομιά από το παρελθόν για να χτίσουμε πάνω το μέλλον μας. Έχει τη θέση του στις καρδιές και την καθημερινότητα των ανθρώπων – και είναι κρίσιμη στη δημιουργία μίας αίσθησης του ανήκειν. Το Ευρωπαϊκό Έτος Πολιτιστικής Κληρονομιάς που γιορτάσαμε το 2018 τόνισε αυτόν το σημαντικό ρόλο. Τώρα, είναι υποχρέωσή μας να συνεχίσουμε να τον προωθούμε στα χρόνια που έρχονται. Οι φετινοί νικητές των Ευρωπαϊκών Βραβείων Πολιτιστικής Κληρονομιάς/Βραβείων Europa Nostra διαδραματίζουν το δικό τους ρόλο σε αυτές τις προσπάθειες με τη δέσμευσή τους και την ποιότητα της δουλειάς τους, και τους συγχαίρω θερμά», είπε ο Tibor Navracsics, Ευρωπαίος Επίτροπος για την Εκπαίδευση, τον Πολιτισμό, τη Νεολαία και τον Αθλητισμό.

Ανεξάρτητοι κριτές από όλη την Ευρώπη εξέτασαν ένα σύνολο 149 υποψηφιοτήτων από ειδικούς πολιτιστικής κληρονομιάς, οργανισμούς και ιδιώτες, και επέλεξαν τους νικητές.

Οι υποψήφιοι θα έχουν την τιμητική τους στην Απονομή Ευρωπαϊκών Βραβείων Πολιτιστικής Κληρονομιάς, με συνοικοδεσπότες τον Ευρωπαίο Επίτροπο Tibor Navracsics και τον Μαέστρο Plácido Domingo, υπό την υψηλή αιγίδα του Προέδρου της Γαλλικής Δημοκρατίας, Emmanuel Macron, το βράδυ της 29ης Οκτωβρίου στο Παρίσι.

Κατά τη διάρκεια της Τελετής θα ανακοινωθούν οι επτά νικητές των Grand Prix, καθένας από τους οποίους θα λάβει 10.000 ευρώ, καθώς και ο νικητής του Βραβείου Κοινού, που θα επιλεγούν από τις βραβευμένες συμμετοχές της φετινής χρονιάς.

Την Τελετή θα παρακολουθήσει ένα κοινό υψηλόβαθμων αξιωματούχων από οργανισμούς της Ε.Ε. και των κρατών-μελών, κορυφαίων εκπροσώπων οργανισμών που ασχολούνται με τη διαχείριση της πολιτιστικής κληρονομιάς και αφοσιωμένους επαγγελματίες και υποστηρικτές από όλη την Ευρώπη.

Οι νικητές θα παρουσιάσουν τα επιτεύγματα πολιτιστικής κληρονομιάς στην Έκθεση Αριστείας στις 28 Οκτωβρίου. Θα συνεισφέρουν επίσης σε διάφορες άλλες εκδηλώσεις του Ευρωπαϊκού Συνεδρίου για την Πολιτιστική Κληρονομιά, που θα λάβει χώρα από τις 27 ως τις 30 Οκτωβρίου 2019.

Η πρόσκληση για υποψηφιότητες για τα Βραβεία του 2020 θα δημοσιευτεί τον Ιούνιο του 2019 στη σχετική ιστοσελίδα.

Νικητές Βραβείων 2019

Μονοπάτια Πολιτισμού, ΕΛΛΑΔΑ

Το Πρόγραμμα «Μονοπάτια Πολιτισμού» είναι ένα ολοκληρωμένο, πολυεπιστημονικό πρόγραμμα επιλογής, συντήρησης, καθαρισμού, σηματοδότησης και σύνδεσης δημόσιων μονοπατιών σε περιοχές ιδιαίτερης περιβαλλοντικής ή πολιτιστικής σημασίας στην Ελλάδα. Η γεωγραφική του έκταση είναι τεράστια, με συνολικά 658 χλμ. αποκατεστημένων περιπατητικών και ποδηλατικών διαδρομών, πολλές από τις οποίες χρονολογούνται στην αρχαία και μεσαιωνική εποχή, σε 13 περιοχές σε ολόκληρη την Ελλάδα. Το πρόγραμμα, που δημιουργήθηκε από την ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Περιβάλλοντος και Πολιτισμού, υλοποιείται με σχετικά μέτρια επένδυση σε σχέση με τα πολλαπλά, μετρήσιμα οφέλη. Συγκεντρώνει επιστήμονες από πολλούς τομείς (γεωγράφους, αρχαιολόγους, ιστορικούς, δασκάλους, ορνιθολόγους), θεσμικούς παράγοντες και εκπροσώπους των επιχειρηματικών και τουριστικών βιομηχανιών. Το πρόγραμμα, που δημιουργήθηκε σε περίοδο οικονομικής κρίσης για να βοηθήσει την απασχόληση στην επαρχία, διευρύνει την τουριστική περίοδο, δημιουργεί νέες θέσεις εργασίας, βελτιώνει την υγεία και την ποιότητα ζωής των τοπικών πληθυσμών και προβάλλει την παραγωγή τοπικών προϊόντων σε κάθε περιοχή. Το πρόγραμμα έχουν στηρίξει σε διάφορες περιοχές της Ελλάδας: το Ίδρυμα Α.Γ. Λεβέντη, το Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος, ο Φωκίων Ποταμιάνος & η οικογένειά του, το Ελληνικό Πολιτιστικό Κέντρο στο Παρίσι, η εκστρατεία πληθοπορισμού «Walk with me», το Ίδρυμα Κωνσταντίνος Κ. Μητσοτάκης, η Φθιωτική Αναπτυξιακή, η AEGEAN, η εταιρεία ELMIN και ο Λόρδος Butler. Στη Νάξο το χρηματικό έπαθλο του Βραβείου της ΕΕ για την Πολιτιστική Κληρονομιά / Βραβείο Europa Nostra για την αποκατάσταση του ναού της Αγ. Κυριακής χρησιμοποιήθηκε για τη χρηματοδότηση των διαδρομών στην περιοχή.

Απαραίτητη προϋπόθεση για την εφαρμογή του προγράμματος είναι ένα γραπτό αίτημα από τους φορείς τοπικής αυτοδιοίκησης -Περιφέρειες ή/και Δήμους- οι οποίοι προσφέρουν την πολύτιμη στήριξή τους (συνήθως σε είδος / εργασία) ως την ολοκλήρωση τού έργου και στη συνέχεια αναλαμβάνουν την συντήρησή του.

Οι προσπάθειες και η συμμετοχή των τοπικών κοινοτήτων αποτελούν το κλειδί για την επιτυχία του έργου. Σχολεία, νέοι και εθελοντές από όλη την Ελλάδα καλούνται, συχνά μέσω σεμιναρίων και παρουσιάσεων, να χρησιμοποιήσουν τις διαδρομές και να τις συμπεριλάβουν σε εκπαιδευτικές δραστηριότητες. «Υιοθετώντας» ένα από τα μονοπάτια, εμπλέκονται ενεργά με την ιστορία, τη συντήρηση και τις δραστηριότητες των πεζοπορικών διαδρομών. «Το έργο έχει μια μεγάλη κοινοτική βάση που περιλαμβάνει πολλούς τοπικούς δήμους και τοπικές οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών.», σημειώνει η κριτική επιτροπή. «Υπογραμμίζεται η σημασία της συντήρησης των διαδρομών από την πλευρά της τοπικής κοινωνίας και ενισχύεται η συμβολή της στην οικονομική βιωσιμότητα και την ανάπτυξη της τοπικής επιχειρηματικότητας». Τα μελλοντικά σχέδια του προγράμματος περιλαμβάνουν μεγαλύτερη συμμετοχή του κοινού, και ιδιαίτερη έμφαση σε παιδιά με πάθηση του αυτιστικού φάσματος (ASC), καθώς η έρευνα έχει δείξει ότι μπορούν να επωφεληθούν σε μεγάλο βαθμό από πεζοπορικές δραστηριότητες.

Τα «Μονοπάτια Πολιτισμού» αποτελούν εξαιρετικό παράδειγμα ενσωμάτωσης της πολιτιστικής κληρονομιάς και του φυσικού τοπίου. Όπως ανέφερε η κριτική επιτροπή: «Το έργο συνδυάζει τη φιλοσοφία της ευεξίας με την ιστορία, την πολιτιστική κληρονομιά, τη βιοποικιλότητα και το τοπίο και υπογραμμίζει σημαντικούς δεσμούς μεταξύ του πολιτισμού και της φύσης. Γίνεται αναφορά στην παλαιά παράδοση εμπειρίας του τοπίου με τα πόδια, σε αντίθεση με τα σύγχρονα μέσα κινητικότητας, ενώ τα μνημεία / τοπόσημα κατά μήκος των μονοπατιών επιλέγονται προσεκτικά ώστε να καταστεί δυνατή η ταυτόχρονη εξερεύνηση της πολιτιστικής κληρονομιάς και της φύσης. Οι διάφορες πλευρές πτυχές του υλικού και άυλου πλούτου της πολιτιστικής κληρονομιάς βιώνονται σε μια ολιστική προσέγγιση των πολιτιστικών τοπίων.»

Άλλοι νικητές

Κατηγορία Αποκατάστασης

Κάστρο Montreuil Bonnin, ΓΑΛΛΙΑ
Οχυρωματικός Οικισμός Mutso, ΓΕΩΡΓΙΑ
Παρεκκλήσι της Ιεράς Σινδόνης, Τορίνο, ΙΤΑΛΙΑ
Καθεδρικός Ναός Saint Bavo, Χάρλεμ, ΟΛΛΑΝΔΙΑ
Συγκρότημα The Queen Louise Adit, Zabrze, ΠΟΛΩΝΙΑ
Περίπτερο για την Παρουσίαση των Αρχαιολογικών Ερειπίων, Celje, ΣΛΟΒΕΝΙΑ
Λίθινο λατομείο s’Hostal, Μινόρκα, ΙΣΠΑΝΙΑ
Χώρος Προσευχής (Oratory), Partal Palace, Αλάμπρα, Γρανάδα, ΙΣΠΑΝΙΑ
Η Πύλη του Θριάμβου, Σαντιάγο ντε Καμποστέλα, ΙΣΠΑΝΙΑ
Μεσαιωνικός Αχυρώνας, Ingatorp, ΣΟΥΗΔΙΑ
Yr Ysgwrn, Trawsfynydd, Ουαλία, ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ

Κατηγορία Έρευνας

Solak 1: ένα μοντέλο πρόβλεψης στην αρχαιολογία, ΑΡΜΕΝΙΑ/ΙΤΑΛΙΑ
VERONA: Έρευνα Van Eyck για OpeN Access, ΒΕΛΓΙΟ
RomArchive – Ψηφιακό Αρχείο για τους Ρομά, ΓΕΡΜΑΝΙΑ

Κατηγορία Μακροχρόνιας Προσφοράς

VVIA – Φλαμανδική Ένωση Βιομηχανικής Αρχαιολογίας, ΒΕΛΓΙΟ
Fortidsminneforeningen – National Trust of Norway, ΝΟΡΒΗΓΙΑ

Κατηγορία Εκπαίδευσης, Κατάρτισης και Ευαισθητοποίησης

Κέντρο για τις Δημιουργικές Τεχνολογίες TUMO, Ερεβάν, ΑΡΜΕΝΙΑ
History Radar 1938, Βιέννη, ΑΥΣΤΡΙΑ
Μουσείο Ναυπηγικής από ξύλο Betina, ΚΡΟΑΤΙΑ
Μνημείο για την Ευρώπη, ΓΕΡΜΑΝΙΑ
Συνοδοί Πολιτιστικής Κληρονομιάς, ΓΕΡΜΑΝΙΑ
Μονοπάτια Πολιτισμού, Αθήνα, ΕΛΛΑΔΑ
Commonlands: Χαρτογράφηση πολιτισμικών κοινοτήτων σε αλπικά τοπία, Εθνικό Πάρκο Val Grande, ΙΤΑΛΙΑ
Τα αρχοντικά των κουαρτέτων, Μιλάνο, ΙΤΑΛΙΑ
Μία θέση στο βασιλικό τραπέζι, Βαρσοβία, ΠΟΛΩΝΙΑ

Βραβείο Europa Nostra αποδίδεται επίσης σε δύο αξιοσημείωτα έργα πολιτιστικής κληρονομιάς από δύο χώρες που δε συμμετέχουν στο πρόγραμμα EU Creative Europe.

Κατηγορία Αποκατάστασης

Ερευνητικό Κέντρο Ανασκαφών Gözlükule Πανεπιστημίου Boğaziçi, Ταρσός, ΤΟΥΡΚΙΑ

Κατηγορία Μακροχρόνιας Προσφοράς

Mr. Léonard Gianadda, Martigny, ΕΛΒΕΤΙΑ

Print Friendly, PDF & Email



Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *