Οι χθεσινές μαζικές επιθέσεις της Ρωσίας εναντίον ενεργειακών εγκαταστάσεων της Ουκρανίας, οι σημερινές κρίσιμες εκλογές στο Ισραήλ, η περίεργη σιωπή του Μπολσονάρο μετά τα εκλογικά αποτελέσματα της Κυριακής στη Βραζιλία και ο νεοναζιστής νέος υπουργός Υποδομών στην Ιταλία είναι μερικά από τα βασικά θέματα στον διεθνή Τύπο.
Στην Ουκρανία: Μαζική επίθεση εναντίον ενεργειακών εγκαταστάσεων της Ουκρανίας εξαπέλυσε χθες η Μόσχα συνεχίζοντας, όπως χαρακτηριστικά δήλωσε η πρεσβευτής των ΗΠΑ στο Κίεβο, Μπρίτζετ Μπρινκ, «την προσπάθεια να αφήσει τη χώρα μέσα στο ψύχος και το σκοτάδι καθώς πλησιάζει ο χειμώνας» αναφέρει ο Guardian. Συνολικά 10 περιοχές επλήγησαν από πυραύλους και drones που προκάλεσαν καταστροφές σε 10 υποδομές, ένα 80% των καταναλωτών στην ουκρανική πρωτεύουσα έμεινε χωρίς νερό και 350.000 νοικοκυριά έμειναν χωρίς ρεύμα, ενώ οι Αρχές ανακοίνωσαν έκτακτα μπλακάουτ ανά τη χώρα. Μοναδική παρήγορη εξέλιξη της ημέρας ήταν ο απόπλους συνολικά 12 πλοίων φορτωμένων σιτηρά από ουκρανικά λιμάνια της Μαύρης Θάλασσας, γεγονός που δημιούργησε ελπίδες πως η Μόσχα δεν θα επανεπιβάλει αποκλεισμό τους, παρότι ανέστειλε το Σάββατο τη συμμετοχή της στη συμφωνία που επιτεύχθηκε υπό την αιγίδα του ΟΗΕ. Ωστόσο η προειδοποίηση του εκπροσώπου του Κρεμλίνου, Ντμίτρι Πεσκόφ, πως θα ήταν «ριψοκίνδυνο» για την Ουκρανία να συνεχίσει να εξάγει σιτηρά διά θαλάσσης ενίσχυσε την ανησυχία για τη συνέχεια.
Στο μεταξύ, οι Financial Times έφεραν στο φως την πολύπλοκη μυστική επιχείρηση με την οποία η Μόσχα κλέβει σιτηρά από την κατεχόμενη Νοτιοανατολική Ουκρανία και τα μεταφέρει λαθραία στη Ρωσία, τη Συρία, την Τουρκία και το Ιράν. Την περασμένη άνοιξη, αποκαλύπτει η εφημερίδα, οι κατοχικές αρχές της Ζαπορίζια, ή καλύτερα του τμήματος της Ζαπορίζια που ελέγχεται από τη Ρωσία, ίδρυσαν τον Κρατικό Χειριστή Σιτηρών, μια οντότητα που δεν εμφανίζεται σε κανένα επιχειρηματικό μητρώο, και άρχισαν να τον διαφημίζουν στα τοπικά social media καλώντας τους αγρότες να «συνεργαστούν» πουλώντας τα σιτηρά τους μέσω προκαθορισμένων σημείων παράδοσης και σε προκαθορισμένες τιμές. Στην πραγματικότητα, οι κατοχικές αρχές λεηλατούσαν από τις αποθήκες ή τα χωράφια τα σιτηρά αγροτών που έχουν εγκαταλείψει την περιοχή και άφηναν σε όσους έχουν παραμείνει την εξής επιλογή: «Είτε παραδίδετε τα σιτηρά είτε τα παίρνουμε».
Οι FT κατάφεραν να ιχνηλατήσουν την πορεία ενός πλοίου που μετέφερε ένα τέτοιο παράνομο φορτίο, και πιο συγκεκριμένα 744 τόνους σιτάλευρου, από το λιμάνι Μπερντιάνσκ της Ζαπορίζια αρχικά στη Σαμψούντα και τελικά στη Σινώπη της Τουρκίας. Το «Pawell» έφερε σημαία Συρίας, εμφανιζόταν ωστόσο να ανήκει σε μια σύμπραξη καταχωρισμένη σε μια φανταστική διεύθυνση στο Λονδίνο. Το πλοίο έκλεισε το σύστημα σηματοδότησής του τόσο κατά τη φόρτωση όσο και κατά την εκφόρτωσή του. Και οι ρωσικές αρχές φρόντισαν να το εφοδιάσουν με έγγραφα που πιστοποιούσαν πως δεν φορτώθηκε στη Ζαπορίζια αλλά στο Καβκάζ, ένα μικρό ρωσικό λιμάνι στο στενό του Κερτς, ώστε να διευκολύνουν την πώληση του λαθραίου φορτίου του.
Η ανακοίνωση της Μόσχας ότι αναστέλλει τη συμμετοχή της στη συμφωνία για την ασφαλή εξαγωγή ουκρανικών σιτηρών μέσω της Μαύρης Θάλασσας, ως αντίποινα για ουκρανική επίθεση με drone κατά του ρωσικού στόλου στην Κριμαία, έκανε τις παγκόσμιες τιμές των σιτηρών να αυξηθούν χθες το πρωί κατά περισσότερο από 5%. Παρ’ όλα αυτά, συνολικά 12 πλοία που μετέφεραν 354.500 τόνους σιτηρών – όγκος ρεκόρ από όταν τέθηκε σε εφαρμογή η συμφωνία, την 1η Αυγούστου – απέπλευσαν χθες από ουκρανικά λιμάνια και άλλα δύο κατευθύνθηκαν προς την Ουκρανία προκειμένου να φορτώσουν σιτηρά. Οι προσπάθειες να επιβιώσει η συμφωνία συνεχίζονται, οι αντιπροσωπείες του ΟΗΕ και της Τουρκίας ανακοίνωσαν πως θα παράσχουν επιπλέον πόρους για τις επιθεωρήσεις, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν διαβεβαίωσε πως θα συνεχίσει να υπερασπίζεται τη συμφωνία και ο ρώσος υπουργός Άμυνας είχε τηλεφωνική επικοινωνία με τον τούρκο ομόλογό του. Η ασφαλιστική εταιρεία Ascot της Lloyd’s, ωστόσο, που έχει καλύψει μέχρι στιγμής πολλές αποστολές, δήλωσε ότι παγώνει τις νέες ασφαλιστικές καλύψεις «μέχρι να κατανοήσουμε καλύτερα την κατάσταση». Και η απειλή του Πεσκόφ ήταν ξεκάθαρη: «Σε καταστάσεις όπου η Ρωσία λέει ότι είναι αδύνατο να εγγυηθεί την ασφάλεια της μεταφοράς σε αυτές τις περιοχές, μια τέτοια συμφωνία δεν είναι καθόλου εφαρμόσιμη και παίρνει διαφορετικό χαρακτήρα – είναι πολύ πιο ριψοκίνδυνη, επικίνδυνη και χωρίς εγγυήσεις».
Για Νορβηγία: Η Νορβηγία, χώρα μέλος του ΝΑΤΟ που μοιράζεται κοινά σύνορα με τη Ρωσία στην Αρκτική, θα αναβαθμίσει το επίπεδο στρατιωτικού συναγερμού από σήμερα, ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός Γιόνας Γκαρ Στόρα διευκρινίζοντας πάντως ότι δεν έχει ανιχνευθεί καμία ευθεία απειλή κατά της χώρας του αναφέρει η DW. «Είναι η σοβαρότερη κατάσταση που αντιμετωπίζουμε στον τομέα της ασφάλειας εδώ και δεκαετίες», δήλωσε ο νορβηγός πρωθυπουργός κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου. «Δεν έχουμε σήμερα κανέναν λόγο να πιστεύουμε ότι η Ρωσία θέλει να σύρει τη Νορβηγία ή άλλη χώρα απευθείας στον πόλεμο, αλλά ο πόλεμος στην Ουκρανία καθιστά αναγκαίο για όλες τις χώρες του ΝΑΤΟ να αυξήσουν την επιφυλακή τους», εξήγησε.
Για Ισραήλ: Περίπου 6,8 εκατομμύρια ψηφοφόροι προσέρχονται σήμερα στις κάλπες, για πέμπτη φορά σε τριάμισι χρόνια, για τις κρίσιμες βουλευτικές εκλογές που ενδέχεται να σηματοδοτήσουν τη δυναμική επιστροφή του «Μπίμπι», του πρώην πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου, στο προσκήνιο και στο αξίωμα αναφέρει η DW. Στις εκλογές– τις 25ες από την ίδρυση της χώρας – συμμετέχουν 40 κόμματα. Περί το ένα τρίτο από τις παρατάξεις αυτές αναμένεται να υπερβεί το όριο του 3,25% των ψήφων που απαιτείται για να αναδείξουν κατ’ ελάχιστον τέσσερα μέλη στην ισραηλινή εθνική αντιπροσωπεία. Ορισμένες δημοσκοπήσεις δίνουν στο στρατόπεδο των παρατάξεων που υποστηρίζουν τον «Μπίμπι» δυνητικά ως ακόμη και 60 έδρες από τις 120 της Κνέσετ.
Στην Ιταλία: Έναν βουλευτή του κόμματός της, τον Γκαλεάτζο Μπινιάμι, που είχε προκαλέσει σάλο το 2016, όταν μια εφημερίδα δημοσίευσε φωτογραφία που τον έδειχνε να φοράει ναζιστικό περιβραχιόνιο με σβάστικα στο αριστερό του χέρι, διόρισε χθες υφυπουργό Υποδομών η ιταλίδα πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι αναφέρουν οι FT.
Στο μεταξύ, σύμφωνα με την Corriere de la Sera η Μελόνι ανακοίνωσε επίσης χθες πως οι γιατροί και οι νοσοκόμοι που δεν εμβολιάστηκαν κατά του κορωνοϊού θα μπορούν να ξαναρχίσουν να εργάζονται από σήμερα. Η απόφαση της κυβέρνησης Ντράγκι προέβλεπε ότι οι ανεμβολίαστοι υγειονομικοί θα έπρεπε να μείνουν εκτός χώρου εργασίας μέχρι το τέλος του έτους. Η Μελόνι εξήγησε ότι έτσι θα μπορέσουν να επιστρέψουν στην εργασία τους 4.000 γιατροί και νοσοκόμοι, κάτι που θεωρείται χρήσιμο, λόγω των χρόνιων ελλείψεων του τομέα.
Στο Ιράν: Δημόσιες δίκες περίπου 1.000 ανθρώπων σε βάρος των οποίων έχουν απαγγελθεί κατηγορίες στην Τεχεράνη για ταραχές ανακοίνωσε πως θα διεξαγάγει αυτή την εβδομάδα το Ιράν, καθώς οι Αρχές εντείνουν τις προσπάθειες να συντρίψουν τις διαδηλώσεις που συνεχίζονται για περισσότερες από έξι εβδομάδες μετά τον θάνατο της Μαχσά Αμινί ενώ βρισκόταν υπό αστυνομική κράτηση αναφέρει ο Guardian. Οι ιρανικές αρχές έχουν εξαπολύσει φονική καταστολή για να καταπνίξουν την αναταραχή. Το πρακτορείο ειδήσεων ακτιβιστών για τα ανθρώπινα δικαιώματα HRANA μετέδωσε το Σάββατο πως 283 διαδηλωτές έχουν σκοτωθεί, περιλαμβανομένων 44 ανηλίκων. Περίπου 34 μέλη των δυνάμεων ασφαλείας έχουν επίσης σκοτωθεί.
Στη Βραζιλία: Ένα νέο κεφάλαιο ξεκινά για τη Βραζιλία με την εκλογή του Λούλα ντα Σίλβα στις προεδρικές εκλογές, καθώς τερματίζεται μια πολυτάραχη τετραετία με πρόεδρο τον ακροδεξιό Ζαΐρ Μπολσονάρο, που αποδείχθηκε καταστροφική τόσο για τους πολίτες λόγω της κακής διαχείρισης της πανδημίας Covid όσο και για τον Αμαζόνιο, μεγάλα κομμάτια του οποίου καταστράφηκαν ανεξέλεγκτα αναφέρουν οι NYTimes. Ο 77χρονος αριστερός ηγέτης, πρώην εργάτης μετάλλου, επιστρέφει στο προεδρικό μέγαρο της Μπραζίλια, καθώς έχει διατελέσει άλλες δύο φορές πρόεδρος στο παρελθόν, από το 2003 έως το 2010. Τότε είχε ακολουθήσει μια περίοδος φυλάκισης έπειτα από καταδίκες για διαφθορά που αργότερα ακυρώθηκαν. Ο Λούλα έχει υποσχεθεί να ανατρέψει την κληρονομιά του Μπολσονάρο, συμπεριλαμβανομένης της πολιτικής υπέρ της οπλοκατοχής και της αδύναμης προστασίας του τροπικού δάσους του Αμαζονίου.
Χαρακτηρίζοντας την εκλογική αναμέτρηση ως μάχη για τη δημοκρατία μετά τους αβάσιμους ισχυρισμούς του αντιπάλου του ότι το εκλογικό σύστημα ήταν ανοιχτό σε απάτες, ο Λούλα υποσχέθηκε να ενώσει τη βαθιά διχασμένη χώρα του και γιόρτασε αυτό που αποκάλεσε «ανάστασή» του. «Θα κυβερνήσω για τα 215 εκατομμύρια Βραζιλιάνους, και όχι μόνο για εκείνους που με ψήφισαν», δήλωσε ο Λούλα στην έδρα της προεκλογικής του εκστρατείας. «Δεν υπάρχουν δύο Βραζιλίες. Είμαστε μια χώρα, ένας λαός, ένα μεγάλο έθνος». Το Ανώτατο Εκλογοδικείο ανακοίνωσε ότι ο Λούλα κέρδισε το 50,9% των ψήφων, έναντι 49,1% του Μπολσονάρο. Η ορκωμοσία του Λούλα έχει προγραμματιστεί για την 1η Ιανουαρίου.
Τα αποτελέσματα της Κυριακής έδειξαν ότι δεκάδες εκατομμύρια Βραζιλιάνοι είχαν κουραστεί από το πολωτικό του στυλ και τη συχνή αναταραχή της διοίκησής του. Ηταν η πρώτη φορά που νυν πρόεδρος απέτυχε να επανεκλεγεί στα 34 χρόνια της σύγχρονης δημοκρατίας της Βραζιλίας. Ωστόσο, ο Λούλα κέρδισε με το μικρότερο περιθώριο νίκης την ίδια περίοδο, σηματοδοτώντας το βαθύ χάσμα που θα αντιμετωπίσει ως πρόεδρος. Η νίκη του είχε εύρος μόνο 1,8 ποσοστιαίων μονάδων – 50,9% έναντι 49,1% του Μπολσονάρο. Η εκλογή του φέρνει ένα τέλος σε μια μονομαχία που θεωρήθηκε μια από τις πιο σημαντικές στη Λατινική Αμερική εδώ και δεκαετίες, μια αναμέτρηση μεταξύ των δύο ίσως μεγαλύτερων εν ζωή πολιτικών προσωπικοτήτων της Βραζιλίας, με εντελώς διαφορετικά οράματα για τη χώρα. Για τον σχηματισμό κυβέρνησης θα αναζητήσει συμμαχίες με κεντρώα κόμματα, όμως το γεγονός ότι η δύναμη της Δεξιάς στη Βουλή παραμένει μεγάλη, σημαίνει ότι θα έχει δυσκολίες στην εφαρμογή της πολιτικής του.
Στο μεταξύ, από το βράδυ της Κυριακής ο απερχόμενος πρόεδρος Ζαϊρ Μπολσονάρου παραμένει μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας αναφέρει ο Guardian. Ο πρόεδρος, οι γιοι του και οι υποστηρικτές του έχουν εδώ και μήνες θέσει τις βάσεις για να αμφισβητήσουν μια ήττα με αβάσιμους ισχυρισμούς περί εκλογικής απάτης. Ο Μπολσονάρο κάλεσε ξένους διπλωμάτες τον Ιούλιο για να θέσει υπό αμφισβήτηση την ηλεκτρονική ψηφοφορία και ισχυρίστηκε την περασμένη εβδομάδα ότι παραβιάστηκε η εθνική νομοθεσία επειδή οι ραδιοφωνικοί σταθμοί έδιναν περισσότερο χρόνο κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας στον Λούλα. Οι εκλογικές αρχές απέρριψαν όλους αυτούς τους ισχυρισμούς ως φανταστικούς και χαρακτήρισαν τις εκλογές της Κυριακής ασφαλείς και έγκυρες. Εχοντας ακολουθήσει μεγάλο μέρος του εγχειριδίου του Τραμπ κατά τη διάρκεια της ανόδου του στην εξουσία και της θητείας του, λένε οι αναλυτές, ο Μπολσονάρο μπορεί να αρνηθεί να παραδεχθεί την ήττα του, να κηρύξει την προεδρία του Λούλα παράνομη και να χρησιμοποιήσει τη σκληροπυρηνική βάση του για να υπονομεύσει την εξουσία του νέου προέδρου.
Αλεξάνδρα Βουδούρη