Ο ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου, κάτω από την πίεση της κοινωνίας, των συνδικάτων, των επενδυτών αλλά και της διεθνούς κοινής γνώμης, οδηγήθηκε σε στροφή αφήνοντας να εννοηθεί ότι θα προχωρήσει στην αναστολή της δικαστικής μεταρρύθμισης που έχει προκαλέσει σάλο . Ωστόσο, οι έντονες αντιδράσεις των ακροδεξιών κυβερνητικών εταίρων του φαίνεται ότι εξαναγκάζουν τον πρωθυπουργό και σε νέα υποχώρηση με την αναβολής της ανακοίνωση της αναστολής .
Εν μέσω καταιγιστικών εξελίξεων στην Βουλή του Ισραήλ ο συνασπισμός Ακρας Δεξιάς – Εθνικιστων – Υπερορθόδοξων υπό τον Μπενιαμίν Νετανιάχου επέζησε πρότασης μομφής της αντιπολίτευσης, η οποία κατατέθηκε σε ένδειξη διαμαρτυρίας για την δικαστική μεταρρύθμιση. Η πρόταση μομφής καταψηφίσθηκε από 59 βουλευτές, ενώ 53 ψήφισαν υπέρ.
Νωρίτερα σήμερα το ισραηλινό τηλεοπτικό δίκτυο Channel 12 μετέδωσε ότι ο Νετανιάχου πρόκειται να ανακοινώσει στις 10:30 τοπική ώρα (και ώρα Ελλάδος) την αναστολή της μεταρρύθμισης, η οποία έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις και διαδηλώσεις στο Ισραήλ, αλλά και την ανησυχία συμμάχων της χώρας. Την είδηση αναμετάδωσαν όλα τα μεγάλα ΜΜΕ του Ισραήλ επικαλούμενα «πηγές προσκείμενες στον πρωθυπουργό», χωρίς να δίνουν περισσότερες λεπτομέρειες για τους πιθανούς όρους.
Σύμφωνα με τα κρατικά μέσα ενημέρωσης, ο πρωθυπουργός θα απηύθυνε μετά τις 11 π.μ. ομιλία στην Κνεσέτ ύστερα από μαραθώνιες συνομιλίες κατά τη διάρκεια της νύχτας με τους πολιτικούς του συμμάχους όπου σύμφωνα με πηγές θα ανακοίνωνε το πάγωμα της μεταρρύθμισης στο δικαστικό σύστημα, μεταρρύθμιση που με επίταση ζητούν οι δυο ακροδεξιοί κυβερνητικοί εταίροι του. Όμως οι σφοδρές αντιδράσεις των δύο ακροδεξιών κυβερνητικών εταίρων που επιμένουν για τη μεταρρύθμιση έχουν καθυστερήσει την ανακοίνωση του παγώματος. Υπάρχουν αναφορές για εκβιαστικές απειλές από τους πιο ακραίους εταίρους περί αποχώρησης από την κυβέρνηση.
Από την πλευρά του ο επικεφαλής της κεντρικής συνδικαλιστικής ένωσης του Ισραήλ Histadrut ανακοίνωσε άμεση “γενική απεργία” απαιτώντας την απόσυρση της δικαστικής μεταρρύθμισης της κυβέρνησης Νετανιάχου που έχει διχάσει το Ισραήλ.
“Καλώ σε γενική απεργία (…) αμέσως μετά την συνέντευξη Τύπου, το Κράτος του Ισραήλ σταματά”, δήλωσε ο Αρνον Μπαρ Νταβίντ, επικεφαλής του μεγαλύτερου ισραηλινού συνδικάτου. Ηδη, έχουν διακοπεί οι απογειώσεις από το αεροδρόμιο Μπεν Γκουριόν σε ένδειξη διαμαρτυρίας για την δικαστική μεταρρύθμιση της κυβέρνησης, ανακοίνωσε εκπρόσωπος του αεροδρομίου.
Άλλες πληροφορίες κάνουν λόγο για προσφορά από το αντιπολιτευόμενο κόμμα των Εργατικών για προσωρινή συνεργασία με σκοπό την απομόνωση των ακροδεξιών.
Ο ηγέτης της αντιπολίτευσης Γιαΐρ Λαπίντ απευθύνθηκε ουσιαστικά στα υπόλοιπα μέλη του κυβερνώντος κόμματος Λικούντ λέγοντας το πρωί της Δευτέρας ότι το κόμμα αυτό έχει «ακόμη πολλά υπεύθυνα στελέχη που πρέπει να σταματήσουν αυτήν την τρέλα».
Σύμφωνα με πληροφορίες των ΜΜΕ μέλη του κυβερνητικού συνασπισμού, όπως ο υπουργός Εθνικής Ασφάλειας του Ισραήλ Ιταμάρ Μπεν Γκβιρ, ζήτησαν από τον πρωθυπουργό να μην υποχωρήσει στις πιέσεις και να προχωρήσει με τη μεταρρύθμιση.
Νωρίτερα πηγή από το κόμμα του Νετανιάχου, το Λικούντ, είχε επίσης επισημάνει μιλώντας στο Reuters ότι είναι πιθανό ο Ισραηλινός πρωθυπουργός να αναστείλει το νομοσχέδιο.
Από την πρώτη στιγμή ανάληψης της εξουσίας, ο κυβερνητικός συνασπισμός Δεξιάς – ‘Ακρας Δεξιάς προωθεί μεταρρυθμίσεις για τον έλεγχο της δικαστικής εξουσίας και περιορισμού της εξουσίας του Ανωτάτου Δικαστηρίου. Μεταξύ άλλων στην μεταρρύθμιση προβλέπεται ότι με απλή πλειοψηφία των βουλευτών στην Κνεσέτ θα μπορούν να επηρεάζουν τον διορισμό των δικαστών, να περιορίζουν τις εξουσίες του γενικού εισαγγελέα και να απορρίπτουν αποφάσεις του Ανώτατου Δικαστηρίου το οποίο δεν θα μπορεί στο μέλλον, το ίδιο «εύκολα», να απορρίπτει νόμους ως αντισυνταγματικούς.
Σύμφωνα με την κυβέρνηση με τη μεταρρύθμιση θα μπει χαλινάρι στις υπερβολές του Ανώτατου Δικαστηρίου και θα αποκατασταθεί η ισορροπία. Οι επικριτές της μεταρρύθμισης υποστηρίζουν ότι θα αποδυναμώσει τα δικαστήρια, θα θέσει σε κίνδυνο τις πολιτικές ελευθερίες και θα προκαλέσει ζημιά στην οικονομία.
Το προτεινόμενο σχέδιο έχει οδηγήσει σε διαδηλώσεις επί εβδομάδες σε όλη τη χώρα και έχει προκαλέσει ανησυχία στους δυτικούς συμμάχους της χώρας.
Η αντίδραση του προέδρου Ισαάκ Χέρτσογκ
Ο πρόεδρος του Ισραήλ Ισαάκ Χέρτσογκ κάλεσε σήμερα την κυβέρνηση να «σταματήσει αμέσως» τη νομοθετική εργασία πάνω στο νομοσχέδιο για τη μεταρρύθμιση του δικαστικού συστήματος που διχάζει τη χώρα, έπειτα από μια νύκτα που σηματοδοτήθηκε από συγκρούσεις ανάμεσα σε διαδηλωτές και αστυνομικούς στο Τελ-Αβίβ.
«Την περασμένη νύκτα υπήρξαμε μάρτυρες πολύ δύσκολων σκηνών», δήλωσε στο Twitter ο Χέρτσογκ, για τον οποίο «ολόκληρο το έθνος διακατέχεται από βαθιά ανησυχία».
«Η ασφάλειά μας, η οικονομία μας και η κοινωνία μας απειλούνται», πρόσθεσε ο πρόεδρος, ο οποίος καλεί επισήμως «τον πρωθυπουργό, τα μέλη της κυβέρνησης και αυτά της πλειοψηφίας» να «σταματήσουν αμέσως» την εξέταση του νομοσχεδίου στο κοινοβούλιο «στο όνομα της ενότητας του λαού του Ισραήλ».
Ο Χέρτσογκ έχει ρόλο κυρίως τελετουργικό και οι επανειλημμένες εκκλήσεις του να βρεθεί μια συμβιβαστική λύση στη μεταρρύθμιση δεν είχαν μέχρι τώρα αποτέλεσμα και δεν εμπόδισαν τη χώρα να διολισθήσει λίγο-λίγο στην κρίση. Πρόσφατα είχε εκφράσει την ανησυχία του για τον κίνδυνο «εμφυλίου πολέμου».
Σύμφωνα με τα ισραηλινά μέσα ενημέρωσης, ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου πρόκειται να προβεί σήμερα το πρωί σε δηλώσεις και ενδέχεται να αποδεχθεί μια παύση στη μεταρρύθμιση, συμμορφούμενος με την έκκληση του Χέρτσογκ.
– «Συμβιβασμός» –
Χθες, Κυριακή, το βράδυ, χιλιάδες άνθρωποι βγήκαν στους δρόμους στο Τελ-Αβίβ μετά την αποπομπή εκ μέρους του Νετανιάχου του υπουργού Άμυνας Γιοάβ Γκάλαντ, ο οποίος την προηγουμένη είχε ταχθεί δημοσίως υπέρ μιας αναστολής της μεταρρύθμισης, εκφράζοντας φόβους για την ασφάλεια του Ισραήλ.
Το σχέδιο της μεταρρύθμισης που προτείνεται από την κυβέρνηση του Νετανιάχου, η οποία είναι μία από τις πιο δεξιές στην ιστορία του Ισραήλ, έχει στόχο να αυξηθεί η εξουσία των βουλευτών έναντι εκείνης των δικαστών.
Η μεταρρύθμιση αυτή, η οποία αμφισβητείται εδώ και σχεδόν τρεις μήνες, βρίσκεται στη ρίζα μιας από τις μεγαλύτερες λαϊκές κινητοποιήσεις στην ιστορία του Ισραήλ. Οι επικριτές της μεταρρύθμισης εκτιμούν πως υπάρχει κίνδυνος να θέσει σε κίνδυνο το δημοκρατικό χαρακτήρα του κράτους του Ισραήλ.
Ωστόσο, σε μια ένδειξη πως η νομοθετική διαδικασία για την υιοθέτηση της μεταρρύθμισης δεν έχει ακόμη σταματήσει, η κοινοβουλευτική νομοπαρασκευαστική επιτροπή ψήφισε σήμερα το πρωί υπέρ ενός από τα βασικά στοιχεία της μεταρρύθμισης, το οποίο βρίσκεται στο κέντρο των ανησυχιών των επικριτών της: πρόκειται για το νομοσχέδιο που τροποποιεί τη διαδικασία διορισμού των δικαστών.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες, ένας κρίσιμης σημασίας σύμμαχος του Ισραήλ, εξέφρασαν «βαθιά ανησυχία» και υπογράμμισαν «την κατεπείγουσα ανάγκη για συμβιβασμό».
«Οι δημοκρατικές αξίες υπήρξαν πάντα και οφείλουν να παραμείνουν ένα χαρακτηριστικό των σχέσεων ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ», προειδοποίησε χθες, Κυριακή, η εκπρόσωπος του Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας του Λευκού Οίκου Έιντριεν Γουάτσον.
«Οι θεμελιώδεις αλλαγές για ένα δημοκρατικό σύστημα θα έπρεπε να πραγματοποιούνται με βάση τη μεγαλύτερη δυνατή λαϊκή υποστήριξη», υπογράμμισε η εκπρόσωπος.
– «Τρέλα» –
«Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ είναι μια απειλή για την ασφάλεια του Ισραήλ», δήλωσε από την πλευρά του χθες, Κυριακή, ο αρχηγός της ισραηλινής αντιπολίτευσης Γιαΐρ Λαπίντ, για τον οποίο «ο Νετανιάχου μπορεί να απομπέμπει τον Γκάλαντ, όμως δεν μπορεί να αποπέμψει την πραγματικότητα και δεν μπορεί να αποπέμψει τον λαό του Ισραήλ ο οποίος αντιτίθεται στην τρέλα του συνασπισμού» που βρίσκεται στην εξουσία.
Το βράδυ του Σαββάτου ο Λαπίντ είχε χαιρετίσει τις δηλώσεις του Γκάλαντ, χαρακτηρίζοντάς τις «θαρραλέο βήμα (…) για την ασφάλεια του Ισραήλ».
Δύο βουλευτές του Λικούντ, του κόμματος του Νετανιάχου του οποίου μέλος είναι ο Γκάλαντ, εξέφρασαν εξάλλου μέσω του Twitter την υποστήριξή τους στον απομπεμφθέντα υπουργό Άμυνας, θέτοντας έτσι το ζήτημα αν η κυβέρνηση μπορεί να υπολογίζει στην πλειοψηφία της, εφόσον προχωρήσει σε ψηφοφορία.
Σε ομιλία του που μεταδόθηκε από την τηλεόραση το βράδυ της Πέμπτης, ο Νετανιάχου, ο οποίος είχε μέχρι τότε αποφύγει τις δηλώσεις για το θέμα αυτό, δεσμεύθηκε «να βάλει τέλος στη διαίρεση στους κόλπους του λαού», υπογραμμίζοντας ταυτόχρονα την αποφασιστικότητά του να προχωρήσει τη μεταρρύθμιση.
Την επομένη ανακλήθηκε στην τάξη από τη δικαιοσύνη, η οποία έκρινε «παράνομη» τη δημόσια παρέμβασή του, δεδομένου ότι διεξάγονται σε βάρος του δίκες για διαφθορά.
Και την Κυριακή το Ανώτατο Δικαστήριο έδωσε στον πρωθυπουργό προθεσμία μιας εβδομάδας για να απαντήσει στο αίτημα μιας μη κυβερνητικής οργάνωσης που ζητούσε να τιμωρηθεί για «προσβολή δικαστηρίου» μετά την ομιλία αυτή.
Η ανησυχία των ΗΠΑ
Η προεδρία των ΗΠΑ τόνισε χθες Κυριακή πως είναι «βαθιά ανήσυχη» για την κατάσταση στο Ισραήλ, όπου ο υπουργός Άμυνας αποπέμφθηκε διότι ζήτησε να υπάρξει παύση του σχεδίου μεταρρύθμισης της δικαιοσύνης, καλώντας ξανά τα μέρη να επιδιώξουν «συμβιβασμό».
«Είμαστε βαθιά ανήσυχοι για τις (…) εξελίξεις στο Ισραήλ, που υπογραμμίζουν περαιτέρω την επείγουσα ανάγκη να υπάρξει συμβιβασμός», επισήμανε η Έιντριεν Γουότσον, εκπρόσωπος του Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας του Λευκού Οίκου, στο δελτίο Τύπου που δημοσιοποιήθηκε από την αμερικανική προεδρία.
«Οι δημοκρατικές αξίες ήταν πάντα, και πρέπει να παραμείνουν, χαρακτηριστικό γνώρισμα των σχέσεων μεταξύ των ΗΠΑ και του Ισραήλ», συνέχισε.
«Οι δημοκρατικές κοινωνίες γίνονται ισχυρότερες χάρη στη διάκριση των εξουσιών και τους μηχανισμούς ελέγχου, και κάθε θεμελιώδης αλλαγή πρέπει να έχει την ευρύτερη δυνατή λαϊκή υποστήριξη», πρόσθεσε η κυρία Γουότσον, επαναλαμβάνοντας διατυπώσεις που είχαν χρησιμοποιηθεί νωρίτερα αυτόν τον μήνα, έπειτα από συνδιάλεξη του αμερικανού προέδρου Τζο Μπάιντεν με τον ισραηλινό πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου.
«Συνεχίζουμε να παροτρύνουμε σθεναρά τους ισραηλινούς ηγέτες να βρουν συμβιβασμό το συντομότερο δυνατόν. Θεωρούμε πως αυτή είναι η καλύτερη οδός που μπορεί να ακολουθηθεί για το Ισραήλ και όλους τους πολίτες του», συμπλήρωσε η εκπρόσωπος.
Ο πρωθυπουργός Νετανιάχου απέπεμψε χθες Κυριακή τον υπουργό Άμυνας της κυβέρνησής του, τον Γιοάβ Γκάλαντ, που κάλεσε μια ημέρα νωρίτερα να ανασταλεί για έναν μήνα η αμφιλεγόμενη διαδικασία μεταρρύθμισης του δικαστικού συστήματος που θέλει η συμπολίτευση. Η εξέλιξη έβγαλε αμέσως χιλιάδες διαδηλωτές στους δρόμους του Τελ Αβίβ.
Η σημερινή κυβέρνηση Νετανιάχου, από τις πιο δεξιές στην ιστορία του Ισραήλ, επιδιώκει με τη μεταρρύθμιση που προωθεί να αυξηθεί η εξουσία του κοινοβουλίου έναντι αυτής του δικαστικού συστήματος.
Για τους επικριτές της μεταρρύθμισης, απειλεί τον δημοκρατικό χαρακτήρα του κράτους του Ισραήλ και μπορεί να επιτρέψει να ακυρωθεί η πιθανή καταδίκη του κ. Νετανιάχου, που δικάζεται για υποθέσεις διαφθοράς.
Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ